Werken-aan-de-duurzame-stad FLYER-KANSEN-VOOR-DE-BINNENSTADDEF

Agenda

Conferentie Regionale Transformatie 24/04/2014 - C-Mill, Jan Campertstraat 5, Heerlen Big data: wat weet de stad van mij? 28/04/2014 - People’s Place, Amsterdam SYMPOSIUM STUREN OP BELEVING editie 2014 08/05/2014 - Schiphol MEER

Nieuwsbrief

RUIMTEVOLK stuurt ongeveer 15 keer per jaar een digitale nieuwsbrief. Abonnees blijven op de hoogte van alle verschenen blogs en activiteiten.


Twitter

Bloggers

Alle Bloggers
Feest-Zuid-Vooruit-13-dec-2008

Blog

18/12/2012 -

AUTEUR(S)

Martien KromwijkMartien Kromwijk

Martien Kromwijk is werkzaam als ambassadeur sociale duurzaamheid bij diverse organisaties, ondermeer in de verslavingszorg en het beroepsonderwijs

Bezoek homepage
Stuur e-mail

Reactie plaatsen

(Het plaatsen van een reactie onder de eigen naam wordt gewaardeerd. Zie verder onze Comments Policy)

  • http://twitter.com/PieterGraaff Pieter Graaff

    Veel mooie woorden, maar de vraag die blijft hangen is: hoe?

  • Jurgen Hoogendoorn

    Een hopeloze aanzet deze blog. Opvallend is dat het vooral over de vorm gaat; corporatie en coöperatie. Met behulp van nieuwe woorden wordt opnieuw old skool top-down iets neergeschreven. Volgens mij is er iets anders nodig. Een mindshift bij de corporaties die verder gaat dan alleen de vorm. En dat is focussen op en toewijding aan de mensen die zij huisvesten. Immers  het/hun kapitaal en waarde wordt bepaald door de mensen en niet door de stenen.  Gezien de oorsprong van corporaties (verenigingen van “help elkander”) is het eigenaarschap opnieuw aan de huurders geven de enige weg (transitie) om hun verloren maatschappelijke en politieke legitimatie terug te winnen. Ook huurders zouden meer ruimte moeten nemen; al dan niet mbv een Arabische lente. 

    Vooralsnog is de corporatiesector bezig met een masculien (kan ook niet anders als je ziet wie er in de top zit; nl. witte mannelijke babyboomers) machts- en positiespel. En dat doet men op een passief agressieve manier door de rol van slachtoffer aan te nemen; het is altijd de ander die het gedaan heeft. Ook in bovenstaand artikel wordt de slachtofferrol met verve (maar vooral sneu) gespeeld. Het is Rutte II die het geld afpakt en de mogelijkheden inperkt. Ook lokaal is deze werkwijze het uitgangpunt. Een treurig recent voorbeeld is de “oorlog”tussen Ymere en de bewoners van de Van der Pekbuurt. 

    Naar het denken en doen van gisteren naar het denken en doen van morgen is de opgave. Nieuw eigenaarschap vraagt om een andere – vooral menselijke – benaderingswijze door de gevestigde instituties (ja ook voor overheden, banken etc). Nederigheid, dienstbaarheid, respect, gelijkwaardigheid, samenwerking (ipv concurrentie) etcetera. En inderdaad zijn dit de meer vrouwelijke aspecten. Voor wat betreft energieopwekking neemt de samenleving al zelf het heft in handen (zonnepanelen, gezamenlijke koop van windmolens). Ook in de voedselsector is een dergelijke beweging te zien (stadslandbouw, gezamenlijk eerlijk voedsel inkopen, buurtmarkten). En natuurlijk in de zorg (buurtzorg). Opvallend hierbij is dat het eigenaarschap terugkomt bij de samenleving (al dan niet in de vorm van collectieven). Als deze maatschappelijke behoefte en beweging niet wordt erkend en men in mooie woorden blijft hangen dan zijn corporaties binnenkort voltooid verleden tijd. 

  • Mkromwijk

    Jurgen, je eerste twee alinea’s kan ik wel volgen. In hun huidige vorm hebben we wooncorporaties steeds minder nodig.

    Maar er is wél een interessante kans als ze teruggaan naar de “oorspronkelijke kerntaak”; hoe ze toen via de achterdeur (vertrouwen!) aanschoven aan de keukentafel, en dienstbaar waren aan de empowering van mensen, ondersteuner van community kracht. 

    Dáár ligt het antwoord op de hoe-vraag: weer leren om dienstbaar te luisteren, de aktie niet over te nemen maar wel te ondersteunen, ook als die ligt op geheel andere terreinen. Dit werkt ook niet als de eigen institutiegrens centraal, of het antwoord beperkt wordt tot het domein van wonen. Nee, durven meedoen, durven maatjes te zijn, compassie tonen, eigen kracht ontsluiten en community kracht versterken.

    Deze opgave is overigens niet exclusief voor (ex-)corporaties. Op dit scharniervlak tussen bewoners initiatieven en de oude professionele wereld ontwikkelen zich ook de new social enterprises, en de mooie nieuwe vormen die jij ook noemt, zoals buurtzorg, opvoedpoli, voedselbanken etc. Daar tigt het optimisme over de toekomst.   

  • http://www.facebook.com/harry.vlaar Harry Vlaar

    Ik zie duidelijke overeenkomsten in jouw visie en in die van Kromwijk. Jammer dat je die niet op pakt en in plaats daarvan,. heel masculien, je eigen trom gaat roeren. 

  • Els de Jong

    De zin “Als corporaties zich weten te vernieuwen tot kleinschalige wijkcoöperaties kunnen ze de transitie leiden…” zou ik dan herformuleren. Die is in tegenspraak met wat je in je antwoord omschrijft als “durven meedoen, durven maatjes te zijn, compassie tonen” etc.

  • http://twitter.com/JrgnHoogendoorn Jurgen Hoogendoorn

    waar zit dan het eigene van mijn trom? Ik zie je reactie als kwalificatie. Waar zit je inhoudelijke bijdrage? Jurgen Hoogendoorn

  • http://twitter.com/JrgnHoogendoorn Jurgen Hoogendoorn

    Dank voor je reactie. Leuk om te lezen dat we het meer eens zijn dan ik uit je blog lees.

  • Vincent Kompier

    Om  de een of andere reden doet me bovenstaande erg aan De Speld denken:  “Gebrek aan constructieve afkadering: 3 gewonden” zie: http://www.speld.nl/2012/12/20/gebrek-aan-constructieve-afkadering-3-gewonden/

  • Musivo

    Eerst was ik helemaal blij van alle woorden en oplossingsgericht denken tot ik de woorden van de heer Strijland las, je kan het niet met iemand eens zijn, alleen vind ik het zeer ongepast om iemand op deze manier aan te vallen. Dat kun je beter persoonlijk doen. Het is te makkelijk op deze manier. Als we SAMEN iets willen veranderen/bereiken dan is vlg mij respect het sleutelwoord!
    Hartelijks, Marga Mus

  • http://www.ruimtevolk.nl/ RUIMTEVOLK

    U heeft helemaal gelijk. Wij hebben de reactie van de heer Strijland daarom zojuist verwijderd. 

  • Helma Lamers

    Beste mensen: Help mij!
    Ik begrijp niet goed waarom de woningcorpo degene zijn die de dolgedraaide verzorgingsstaat zouden kunnen omvormen. De meesten zullen eerst zelf omgevormd moeten worden. Zo’n reis door de institutie lijkt me een behoorlijke omweg. Zeker omdat de meeste bestuurders momenteel hun koers bepalen mbv Excellsheets, getallen en regeeraccoord. Ik heb het idee dat het beter is aan te sluiten bij de onderstroom in de samenleving die meer verbindt op isseus ( energie, eten, oppas, vervoer, contact). Hoe is deze toegankelijker te krijgen voor iedereen? dat is m.i. De vraag.

  • Bas van Vlaenderen

    Ik sluit me van harte bij het commentaar van Jurgen aan. 

    Het benadrukken van de nadelige effecten van een top down benadering, met de focus  op sociale menging door fysieke vernieuwing, is onnodig geworden, ze is al onbetaalbaar. 

    Een nieuwe verdeling van de controle over de gebouwde omgeving, met meer invloed voor bewoners op de kleinere schaalniveaus is m.i. op dit moment de enige manier om buurten, elk schaalniveau in het passende tempo, te laten ontwikkelen.

    Het gaat hierbij wel degelijk om de vorm, de distributie van collectieve en individuele niveaus van beheer, de organisatie van het collectief beheer, regelgeving en financieringsmodellen.

    In Heesterveld wordet momenteel door Iris Schutten, 2012 Architecten en BAVAVLA Architecten  onderzoek gedaan naar de kansen voor een dergelijke benadering.

    Ik kan ieder die zich in deze materie wil verdiepen aanbevelen te beginnen met het boek “the structure of the ordinairy” van John Habraken. De adaptiviteit van de gebouwde omgeving wordt hierin nauwgezet geanalyseerd en ontdaan van alle poespas, een absolute aanrader.

    Bas van VlaenderenBAVAVLA Architecten

  • http://twitter.com/PieterGraaff Pieter Graaff

    Het grootste probleem lijkt inderdaad te zitten in het taalgebruik dat hoe verder het artikel vordert, een steeds hoger gehalte engels jargon uit de managementkringen bevat. 
    Het artikel is een aanzet tot discussie, maar presenteert zichzelf als een oplossingsrichting. Dat de praktijk van planologie en stedelijke vernieuwing aan het veranderen is weet de gemiddelde RUIMTEVOLK lezer inmiddels. Dat de toekomst een combinatie moet zijn van bottom-up en top-down lijkt me een zinnige insteek en het benadrukken van het blijvende belang van woningcorporaties in een tijd dat hun imago onder druk staat, ze van bovenaf tot hun ‘kerntaken’ worden gereduceerd en tegelijkertijd hun financiële buffers (al dan niet in de vorm van sociaal vastgoed) van alle kanten worden aangesproken is verdedigbaar en begrijpelijk op een congres voor corporatiebestuurders. 

    De conclusie blijft echter dat we het nog niet weten. En wanneer we het niet weten zijn het de managementtermen die ons een eerste richting lijken te geven maar tegelijkertijd nog open genoeg zijn om nog flink te kunnen bijsturen bij ieder zuchtje wind. Vandaar dat de hoe-vraag zich sterk opdringt en het woord wijkcoöperatie schept daarbij sterke verwachtingen. Coöperaties staan in de belangstelling. Coöperatieve dorpgemeenschappen in het buitenland komen opzienbarend goed de crisis door en ook de problemen binnen Verenigingen van Eigenaren (veto’s, splitsingsaktes en financieringsproblemen) zouden in de organisatievorm van een coöperatie makkelijker te trotseren zijn.

    Deze verwachting wordt nog niet ingevuld, de oplossing nog niet gegeven, maar de discussie is weer geopend voor verdere uitwerking in een nieuw RUIMTEVOLK jaar. Genoeg thema’s en uitdagingen. De tijd zal het leren. 

  • martien kromwijk

    Dank voor je reactie. Wat mij betreft heb je gelijk – net als in de voorgaande reacties ook Helma Lamers en Bas van Vlaenderen –  dat het helemaal geen uitgemaakte zaak is dat corporaties deze rol gaan pakken. In mijn blog wreekt zich dat het is geschreven naar aanleiding van een college waarin de toekomst van corporaties besproken werd, en vanuit dat perspectief zie ik het als een van de weinige ontwikkelingskansen. Ik ken enkele corporaties die zich deze kant op lijken te bewegen. Als die “oplossingsrichting” dan overigens goed wordt ingevuld kan het wel leiden tot iets moois, en een versterking zijn van wat zich al lang kleinschalig en vanuit gemeenschappen aan het ontwikkelen is; een welkome aanvulling op de transitie naar sociale duurzaamheid.

    Als je het onderwerp vanuit een neutraler perspectief beschouwt dan kom je wellicht niet zo snel op corporaties uit als mogelijke versneller van de transitie. Maar wie dan wel? Ik vind scholen altijd het logische middelpunt van de buurt, zouden zij zich dan zo kunnen en willen ontwikkelen? Of gezondheidscentra?

    Nog wezenlijker is misschien de vraag of alle grassroots initiatieven het op eigen kracht kunnen gaan redden (en speelt de overheid daar dan nog een stimulerende rol in, om die “big society” te bevorderen), of dat gevestigde instituties zich er door laten opjagen, en zich in gunstige zin gaan aanpassen en verbinden (het omgekeerde gebeurt ook, gevestigde instituten die defensief of zelfs agressief reageren op nieuwe initiatieven). Een fascinerende vraag, die ik op tal van plekken nieuwsgierig volg. Ondertussen kan het geen kwaad aan te moedigen naar koplopers om zich te verbinden; en zo was mijn blog aanvankelijk ingezet.  

  • Rob leegwater

    Goed verhaal Martien! Goed om 2013 mee te beginnen. Baas over eigen woonomgeving is de niet meer te stoppen ontwikkeling van het 3e millenium. Bewoners zullen de komende decenia snel door krijgen dat kosten en kwaliteit van wonen, waaronder veiligheid, sterk verbeterd kunnen worden.

    Duurzame energie, veiligheid van de woonomgeving en kosten worden de grote aanjagers van deze ontwikkeling. Volkshuisvesting is na 1950 een van de meest zekere investeringen geweest, privaat kapitaal zal de weg naar volkshuisvesting weten te vinden en weten te waarderen.

    Iedereen die zich zorgen maakt hoe dit te organiseren hecht te veel aan macht. Het ligt in het karakter van mensen besloten dat zij gemakkelijk de macht weggeven, het afschaffen van macht is een geheel andere zaak.

    In Nederland zijn wij er na de ‘Bijlmer’ van overtuigd dat en gezinswoning aan de grond gebonden moet zijn. Hoe kortzichtig! Echter als we een ‘restgroep’moeten huisvesten doen we dit bij voorkeur gestapeld. Maar niet voordat de nieuwe eigenaren een VVE hebben opgericht. Daarna slaat de ontwikkelaar de deur achter zich dicht. Hoezo hoe organiseer je zelfbestuur?

  • http://twitter.com/rennemark Mark Renne

    Een mooi en inspirerend thema. In andere reacties staan ook vragen als: hoe? Mooie woorden e.d.?
    Ik denk eigenlijk niet al te veel meer praten maar gewoon eens ergens gaan doen.
    En daarbij denk ik niet dat de tot coöperatie omgeturnde corporatie leidend moet zijn. Dat heeft Martien ook al gecoörigeerd. Lijkt me meer faciliterend.

    Op dit moment bouwen we in het kader van IBA Parkstad een pilot op waar het gevraagde hoe? wordt uitgewerkt. De alliantie Wij(k)kracht staat hiervoor.  Momenteel ligt er een concept ondernemingsplan voor de Coöperatie Wij(k)kracht. Dit is nog niet zo openbaar dat ik dat hier al open kan plaatsen. Interesse? Neem gerust contact op.
    Korte info over Wij(k)kracht vinden jullie al hier: http://wijkkracht-dio.blogspot.nl/2012/11/iba-wijkkracht-en-do-it-ourselves.html

  • http://twitter.com/rem777 Remco van Vliet

    Klinkt goed

  • http://twitter.com/JanVoskamp Jan Voskamp

    In Almere heeft B&W Almere en de RvC Ymere groen licht gegeven voor de oprichting van de 1e buurtcoöperatie in Nobelhorst.
    Hieronder de achtergrond:

    Stadsdorp Nobelhorst

    Aan de
    oostkant van Almere, in het stadsdeel Hout wordt gebouwd aan een compleet
    nieuwe wijk van circa 4.300 (woonwerk)-woningen, met circa 40.000 m2
    bedrijvigheid en talloze voorzieningen in een stadsdorpse setting. Stadsdorp
    Nobelhorst biedt maximale ruimte voor eigen initiatief door bewoners en
    ondernemers. Van (collectieve) zelfbouw van woning of onderneming tot
    inrichting en beheer van je eigen buurt. Dit gebeurt op een wijze en schaal die
    nog niet eerder in Nederland is vertoond. Stichting Ymere en de gemeente Almere
    zijn mede-regisseurs van deze bijzondere gebiedsontwikkeling,  maar de wijk wordt gemaakt door de mensen
    zelf.

     

    WIJ(k)gevoel

    Ymere en Almere
    willen in dit nieuwe stadsdorp Nobelhorst de emancipatie op zowel sociaal als
    economisch vlak vergroten, door verbindingen tussen mensen te creëren. Vanuit
    de overtuiging dat door verbindingen tussen bewoners en bedrijven te
    faciliteren, er wederzijdse beïnvloeding, betrokkenheid en gemeenschapszin tot
    stand komt. Wij ambiëren een stadsdorp, ‘gemaakt door
    mensen’ en met een menselijke maat. Waar mensen zich vanaf de eerste
    kennismaking sterk verbonden voelen met elkaar en met hun stadsdorp. Zo willen
    wij een sociaal duurzame wijk creëren waarin het WIJ(k)gevoel sterkt leeft”.

     

    Waarom een Coöperatie?

    De
    bewoners en ondernemers van Nobelhorst bepalen hoe hun leefomgeving invulling
    krijgt, gedurende de ontwikkeling van het stadsdorp en juist ook in de decennia
    erna. Het bouwen aan gemeenschapszin wordt  in Nobelhorst op bijzondere en eigentijdse
    wijze ingevuld. Het stimuleren van ontmoeting en samenwerking draagt hieraan
    bij, maar hoe organiseer je dit? Een coöperatie sluit  als juridische vorm goed aan  bij de doelstelling en de werkwijze van
    Nobelhorst: een coöperatie waar elke bewoner lid van is, is laagdrempelig en
    herkenbaar,  maakt zelfbestuur mogelijk
    en regelt het stemrecht. Via de coöperatie bereiken we, binnen de geografische afbakening van het stadsdorp, het
    positieve van een open democratie. Dit past goed in
    deze tijd waarin mensen verantwoordelijkheid en zeggenschap willen en ook
    bereid zijn zich daarvoor actief in te zetten.

     

    Waarom richten Ymere en Almere
    deze coöperatie op?

    Ervaring
    leert dat nieuwe bewoners in een wijk de eerste jaren druk doende zijn met het
    bouwen of inrichten van hun woning en tuin, 
    hun plekje in de buurt te veroveren en kennis te maken met scholen,
    winkels en hun buren. Om die reden brengen Almere en Ymere startkapitaal,
    kennis en menskracht in om deze eerste buurtcoöperatie op te zetten. En daarmee
    initiatieven van bewoners te stimuleren en te faciliteren. Zij ontlasten
    daarmee de bewoners van de ‘regelzaken’ in deze eerste pioniersjaren, terwijl
    bewoners al wel van de geneugten proeven. Het is de bedoeling dat bewoners uit Nobelhorst zo
    snel mogelijk het bestuur overnemen en de buurtcoöperatie laten floreren.